Εκτύπωση αυτής της σελίδας

Νίκος Γκιουλέκας, ο τελευταίος των μεγάλων, ο μεγαλύτερος των Γρεβενών

Ο τελευταίος των μεγάλων μουσικών,ο μεγαλύτερος της ζωντανής λαϊκής μουσικής παράδοσης των Γρεβενών

Nikos-gkioulekas

Ήταν φορέας βαρέως μουσικού ονόματος ο Νίκος Γκιουλέκας. Η οικογένεια των Γκιουλεκέων ήταν γνωστή μουσική οικογένεια από τον προ προηγούμενο αιώνα. Ξεκίνησε από την Μπράζα της Ηπείρου, το σημερινό Δίστρατο από όπου μετακινήθηκε ο παππούς Γκιουλέκας επί τουρκοκρατίας στα Γρεβενά και συγκεκριμένα στο Κηπουριό, εξαιτίας του φόνου ενός τούρκου από τον παππού Κουλούσιο Γκιουλέκα .
Στο Κηπουριό λοιπόν, το 1925 γεννήθηκε ο Νίκος, ο μεγαλύτερος αδελφός άλλων επτά αδελφών, τεσσάρων αγοριών που έγιναν όλοι τους μουσικοί και τριών κοριτσιών.

Ο Θωμάς έζησε όλη του τη ζωή στο Κηπουριό παίζοντας βιολί. Ο Σπύρος όργωσε όλη την Ελλάδα και το εξωτερικό παίζοντας επίσης βιολί, με μόνιμη κατοικία τη Θεσσαλονίκη. Άριστος βιολιστής, ισάξιος του Νίκου. Ο Πέτρος άριστος Κλαριντζής έδρασε μουσικά κυρίως στη Θεσσαλία αλλά και αλλού σε ,όλη την Ελλάδα και το εξωτερικό. Ο Μήτρος έζησε όλη του τη ζωή στην πόλη των Γρεβενών τραγουδώντας και παίζοντας λαούτο κυρίως στην κομπανία του αδελφού του Νίκου Γκιουλέκα. Η Γεωργία η Σταυρούλα και η Ολυμπία ζουν στη πόλη των Γρεβενών.

Ο Νίκος Γκιουλέκας παντρεύτηκε την Βάϊα Αντωνίου σε ηλικία 22 ετών. Το ζεύγος απέκτησε τρία κορίτσια, τη Βασιλική, τη Παναγιώτα την Άννα και ένα αγόρι το Σούλη. Η Βασιλική και η ΄Αννα ζουν στη Γερμανία. Η Βασιλική διέπρεψε ως Βάσω Χαλκιά, τραγουδώντας λαϊκό και ρεμπέτικο τραγούδι .Ο γιός της Θόδωρος Χαλκιας σπούδασε μουσική στη Γερμανία.
Η Παναγιώτα ζει στην Αυστραλία. Ο Σούλης ζει στα Γρεβενά παίζοντας λαούτο και κιθάρα. Ο Νίκος Γκιουλέκας ήταν παππούς επτά εγγονών και επτά δισέγγονων.

Έπαιζε βιολί από μικρό παιδί 11 χρονών μαζί με τον πατέρα του τον περιβόητο Σούλη Γκιουλέκα. Όσο ο μικρός Νίκος μεγάλωνε τόσο το ταλέντο του γινόταν εμφανές και αναμφισβήτητο. Σύντομα καθιερώθηκε ως ο καλλίτερος όλων μέσα στα Γρεβενά και όχι μόνον, με καθολική αποδοχή. Το ρεπερτόριό του , πέρα από τη Γρεβενιώτικη δημοτική μουσική, περιελάμβανε όλα τα είδη της δημοτικής, της ποντιακής και της λαϊκής μουσικής μέχρι και τα λεγόμενα ευρωπαϊκά (βαλς, τανγκό,πόλκα, κλπ).

Ήταν βιρτουόζος του βιολιού, αριστοτέχνης, δεξιοτέχνης. Είχε χάρισμα, θεία ευλογία, απαράμιλλη τέχνη στο βιολί. Ήταν ο πρώτος, ο άριστος, ο ανεπανάληπτος. Άρχοντας στη συμπεριφορά, αρχοντικός στην εμφάνιση, πάντα καλοντυμένος, κομψός,ευπαρουσίαστος.

Με το χαμόγελο στα χείλη, ευγενικός ποτέ και κανέναν δε χαλούσε χατίρι.

Πάντα ευδιάθετος, ακούραστος, ανθεκτικός στη δουλειά και στο ξενύχτι για μερόνυχτα, όταν οι περιστάσεις το απαιτούσαν,όπως π.χ. οι γάμοι και τα γλέντια του παλιού καιρού. Ήταν έντονα κοινωνικός με ατέλειωτες γνωριμίες τόσο μέσα στο νομό Γρεβενών όσο και έξω από αυτόν.

Ήταν ο εκλεκτός όλων των ανθρώπων και των ηλικιών. Το όνομά του ήταν συνδεμένο με τη χαρά, την αγάπη ,το κέφι, το γλέντι, το ξεφάντωμα, την καλοπέραση την ευτυχία. .Χάρισε χαρά και ευτυχία στην μακρά πορεία της καλλιτεχνικής του δημιουργίας σε εκατομμύρια ανθρώπους στα Γρεβενά και σε όλον τον κόσμο. Γλέντησαν και διασκέδασαν με το βιολί του, την κομπανία του, όλες οι ηλικίες από τα μικρά παιδιά μέχρι τους υπεραιωνόβιους..

Η βέργα του, το βιολί του, από όπου και αν περνούσε σκορπούσε ρίγη συγκίνησης, χαράς, και αγαλλίασης. Ήταν για εβδομήντα και πλέον χρόνια το ίνδαλμα όλων των γενεών, μικρών και μεγάλων..

Αρραβώνιασε, πάντρεψε, βάφτισε, γλέντησε σε πανηγύρια και χαρές, χιλιάδες ανθρώπους.Τον κέρασαν, τον φίλησαν, τον αγκάλιασαν, τον αγάπησαν τον τίμησαν εκατομμύρια άνθρωποι.

Και αυτός αγέρωχος, χαμογελαστός, ακούραστος, τους ανταπέδιδε με τη βέργα του βιολιού του την αγάπη του, την εκτίμησή του, τον θαυμασμό του, την ευαρέσκειά του .Τους έδινε την ψυχή του, το είναι του.

Αυτός ήταν ο Νίκος Γκιουλέκας, ένας περήφανος άντρας γεμάτος καλοσύνη και αγάπη, γλυκύς, μειλίχιος, αγαπητός, φιλικός,φιλότιμος, μπεσαλής, τίμιος, γεμάτος προσόντα.

Έδωσε δουλειά και έφαγαν ψωμί κοντά του, ατέλειωτοι άνθρωποι του κύκλου του και του καλλιτεχνικού του περιβάλλοντος. Έμαθαν πολλοί απ 'αυτόν την τέχνη του και δίδαξε ο ίδιος σε πολλούς, με αντιπροσωπευτικότερο δείγμα τον ανιψιό του Βαγγέλη Γκιουλέκα, που πήρε ακριβώς τα δικά του πατήματα το δικό του παίξιμο, τη δική του τεχνοτροπία και δεξιότητα.

Έτσι, φρόντισε και για μας, που είμαστε λάτρεις αυτής της μουσικής, που είμαστε αφοσιωμένοι στη ζωντανή λαϊκή μουσική παράδοση. Φρόντισε δηλαδή να αφήσει πίσω του έναν άλλο Γκιουλέκα. Τον ευχαριστούμε για όλα όσα μας προσέφερε τόσα χρόνια.

Ο Νίκος Γκιουλέκας τιμήθηκε και αγαπήθηκε στα Γρεβενά, όσο κανένας άλλος άνθρωπος. Τιμήθηκε και αγαπήθηκε πάνω από όλα γιατί το άξιζε αλλά και γιατί ήξερε να το ανταποδίδει με την τέχνη του, τον τρόπο του, τη συμπεριφορά του. .Γι αυτό ήταν Άρχοντας.

Δεν χρειάστηκε ο Νίκος Γκιουλέκας πανεπιστήμια, ωδεία,νότες, πτυχία ,διπλώματα, διδακτορικά και μεταπτυχιακά.Αρκούσε η παρουσία του και το βιολί του, η τέχνη του και το μεράκι του, το ταλέντο του, το χάρισμά του, η δεξιότητά του και πάνω από όλα η μεγάλη καρδιά του.

Ήταν άρχοντας της παράδοσης και του λαϊκού πολιτισμού. Ήταν κινητή βιβλιοθήκη της ζωντανής λαϊκής μουσικής παράδοσης...

Τα τραγούδια του έρχονταν από πάππου προς πάππου, απτά βάθη των αιώνων με την προφορική παράδοση.

Χόρεψαν και γλέντησαν μαζί του κορυφαίοι γλεντζέδες, πλούσιοι και φτωχοί ,μεγάλοι τσελιγκάδες αλλά και φτωχοί τζομπαναρέοι του παλιού καιρού. Χόρεψαν λεβέντες αρματωμένοι και οπλοφορεμένοι, γαμπροί και νυφούλες με την φουστανέλα και την παραδοσιακή στολή αλλά και γραβατοφορεμένοι της μετέπειτα και της σημερινής εποχής. Χόρεψαν και γλέντησαν μαζί του λογής - λογής άνθρωποι.

Νίκο Γκιουλέκα, ο νομός Γρεβενών σε χρωστάει πολλά. Ο παραδοσιακός πολιτισμός επίσης, γιατί τον κράτησες ζωντανό όπως τον παρέλαβες από τον προηγούμενο αιώνα. Σήμερα τον αφήνεις παρακαταθήκη σε μας. Δεν μένει παρά να φανούμε αντάξιοι συνεχιστές σου.

Νίκο Γκιουλέκα, ήμουν μικρό παιδί όταν σε πρωτογνώρισα στο χωριό μου, τον Σιταρά Γρεβενών, στους γάμους, τα πανηγύρια και τα γλέντια της εποχής. Πάντα σε θαύμαζα, πάντα σε καμάρωνα, πάντα σε χαιρόμουνα, και ευχόμουν ποτέ να μην πεθάνεις .Εσύ όμως έφυγες.

Από σένα, μυήθηκα στη δημοτική μουσική παράδοση, όπως βέβαια και από όλους τους άλλους μουσικούς του νομού Γρεβενών, τους Κασιαραίους, Ζήκο, Βαγγελάκο και Τόλιο, τους Τσοτικαίους, Ζήση Κώστα και Λάμπρο, τους Φασουλαίους, Αχιλλέα, Κώστα και Θόδωρο ,τον Γιώργο Αδάμο και άλλους. Γλέντησα ,χόρεψα, τραγούδησα μαζί σου ατέλειωτες φορές σ, όλη μου τη ζωή μέχρι σήμερα. Βρέθηκα μαζί σου σε γάμους, αρραβώνες, φιλέματα, βαφτίσια, πανηγύρια ,γιορτές, πασχαλόγιορτα, δωδεκαήμερα των Χριστουγέννων. Βρεθήκαμε μαζί σε ταβέρνες, καφενεία κέντρα διασκέδασης ,στην τηλεόραση, στο ραδιόφωνο αλλά και σε στάνες και μαντριά στα βουνά των Γρεβενών.

Το όνομά σου έμεινε αθάνατο. Τα τραγούδια σου θα μας συνοδεύουν μέχρι το τέλος της ζωής μας και θα συνεχίζουν στους αιώνες των αιώνων όσο θα υπάρχει κόσμος, Ελλάδα και φυσικά παραδοσιακός πολιτισμός. Αιωνία σου η μνήμη αξέχαστε φίλε ,μεγάλε καλλιτέχνη. Να είναι ελαφρύ το χώμα που σε σκεπάζει.

Δημήτριος Β. Ρίγγος


 

Δείτε το video Ο τελευταίος χορός... από την εκπομπή της ΕΡΤ3..."ΕΝ ΟΛΙΓΟΙΣ", με την Λίτσα  Φωκίδου, τον ηθοποιό Διονύση Καλό, που κάνανε άνα αφιέρωμα στον μεγάλο Νίκο Γκουλέκα και την κομπανία του.
Στο βιολί, ο Νίκος Γκιουλέκας, τραγουδά, ο Θανάσης Παπαργύρης. Την επιμέλεια της εκπομπής αυτής έχει ο Δημήτρης Ρίγγος, που πιστεύοντας ότι έχει τελιώσει η εκπομπή, μπαίνει μέσα στο πλατό και χορεύει...

Συνδεθείτε για να υποβάλετε σχόλια